125 jaar ACV: ‘sociale vooruitgang kwam er nooit vanzelf’

De vijfdagenweek, vier weken vakantie, minimumlonen, werkloosheids- en ziekteuitkeringen, algemeen stemrecht, tijdkrediet,…  kennen we vandaag dankzij de inzet en moed van duizenden mensen gisteren. Dankzij alle werknemers  en werkzoekenden die zich verenigden om op te  komen voor hun rechten. Over die 125-jarige geschiedenis  pakt het ACV nu uit met een mooie tentoonstelling en een uitgebreide website.

Alles begon met de stichting van de 'Antisocialistische Katoenbewerkersbond' op 18 december 1886, in een zaaltje achter café De Zwarte Kat, op de Gentse Vrijdagmarkt. De initiatiefnemers waren Gustaaf Eylenbosch en Leo Bruggeman. Snel daarna volgden de eerste christelijke vakbonden van schilders, houtbewerkers en metaalbewerkers. Het was de tijd van kinderarbeid, levensgevaarlijke en zware, onhygiënische werkomstandigheden en hongerlonen. De periode van het Rerum Novarum, de encycliek uit 1891 van paus Leo XIII, en van de eerste uitgave van Het Volk, de eigen krant van de christelijke arbeidersbeweging.

Al die kleine 'christene werkliedenverenigingen' werden pas in 1912 overkoepeld door het Algemeen Christelijk Vakverbond, het ACV. In de jaren '20 en '30 was het beduidend kleiner dan de socialistische vakbond. Het zou tot 1936 duren voor de andere patronale en syndicale organisaties en de regering het ACV als volwaardige gesprekspartner aanvaardden. In hetzelfde jaar verkregen de vakbonden de invoering van de 40-urige werkweek, een week betaald verlof en een minimumdagloon van 32 frank.

In de expo ‘125 jaar ACV’ wordt de geschiedenis van deze vakbond gebracht doorheen tien thema’s. Elk thema wordt ingeleid door een militant van vandaag. De belangrijkste verwezenlijkingen, evoluties in de sociale, syndicale geschiedenis komen aan bod in woord en beeld. Met sprekende foto’s, affiches uit de archieven en met historisch filmmateriaal. In elk thema laten we je ook uitgebreider kennismaken met een (historische) ACV-figuur.


Sociale Zekerheid
Het verhaal van de bijstandskassen tot aan het Generatiepact: van het industriële België in de 19de eeuw zonder sociaal vangnet tot een structureel mechanisme voor welvaartsvastheid van de sociale uitkeringen in 2005. En op welke wijze schreef metaalarbeider Louis Dereau mee dit verhaal?

ACV in het ACW
Het verhaal van de christelijke sociale werken op het einde van de 19de eeuw, over de invloed van Cardijn tot de relatie met de CD&V vandaag. En wat was de rol van mijnwerkerspropagandist August Cool en van kleermaker Jef Houthuys in de christelijke arbeidersbeweging?

Arbeidsvoorwaarden
Het verhaal van de index na de Eerste Wereldoorlog, over de evolutie van de arbeidsduur tot herstel-en besparingsplannen van de regeringen. En op welke manier verbeterde ketelmaker Arthur Bertinchamps de arbeidsvoorwaarden van heel wat werknemers?

ACV in/en de wereld
Het verhaal van de internationale Christene Vakverenigingen, over de Confédération des Syndicats Congolais tot de Waardig Werk campagne van gisteren. En op welke wijze schreven ACV-secretaris van het horecapersoneel August Vanistendael en Kajotter Willy Peirens het internationale verhaal van de vakbond?

Veiligheid, gezondheid en milieu
Het verhaal van werken in een ongezonde, onveilige en vervuilde omgeving aan het einde van de 19de eeuw over preventie voeren via een tentoonstelling tot de klimaatmanifestaties vandaag. En hoe zette maatschappelijk assistent Jef Keuleers zich in voor de gezondheid van de werknemers?

ACV-doelgroepen
Het verhaal van de (V)KAJ-tot de ACV-jongeren, van de KAV-tot de ACV-vrouwen, van immigranten en de dienst werkzoekendenwerking. En welke rol speelde Sara Masselang in de emancipatie van de vrouw binnen onze vakbond?

Democratie en Sociaal Overleg
Het verhaal van de opheffing van het verenigingsverbod, over de eerste paritaire comités en IPA’s tot de oprichting van de Europese ondernemingsraden. En welke rol speelde elektricien Robert D’Hondt in het sociaal overleg van ons land?

Het ACV: Organisatie
Het verhaal van pater Rutten, over de klim van de ledenaantallen tot de 10 ACV-centrales vandaag. En hoe wordt papierfabrieksarbeider Henri Pauwels herdacht in de geschiedenis van de organisatie?

Sociaal Overleg in de Publieke Sector
Het verhaal van het ChristenSyndicaat van Spoorwegen, PTT en Zeewezen, over de Federatie van Christen Syndicaat in de Openbare Diensten tot de Bolkesteinrichtlijn van gisteren.  En wanneer speelde Armand Hengchen van de Nationale Landbouw-en Voedingscorporatie een belangrijke rol in de structurering van het overleg in de publieke sector?

ACV en Sociale Verkiezingen
Het verhaal van de sociale verkiezingen van 1950 tot 2008, met grafieken en verkiezingsaffiches. En hoe hielp Paul Silon van de Dienst Ondernemingsafgevaardigden van het ACV onze werknemersafgevaardigden?

Praktische info
De expo’ 125 jaar ACV’ komt ook bij jou in de buurt langs. Wanneer? Lees het online op www.125jaarACV.be. Op deze website kan je ook heel wat historisch beeldmateriaal bekijken en de tijdsbalk met de sociale geschiedenis en ander educatief materiaal raadplegen. Je kan er ook een syndicale Gentse wandeling downloaden. Vanaf 29 april tot en met 15 mei strijkt de expo neer in het MIAT in Gent. Gaat dat zien, gaat dat zien!

Afbeeldingen: diverse foto's en affichebeelden uit de expo (c) ACV